برقرار شدهء در آفرينش هدايت مىكند ، و به اين كه هر چيز به اندازه ، و براى مدتى ، و بنا بر حكمتى آفريده شده است . آيا ممكن است انسانى كه همهء چيزها مسخّر او قرار داده شده ، بيهوده به حال خود رها شود ، و آيا امكان آن وجود دارد كه آفرينش او عبث و بدون حكمت و بىهدف بوده باشد ؟ هرگز . . . سوگند به آسمان تنظيم يافتهء همچون حلقه‌هاى زرهى متين و محكم كه رسالت حقّ است ، و از اين روى كسانى در آن اختلاف كردند ، يا از آن منحرف شدند كه از دروغگويان‌اند و جز در پى گمان روانه نمىشوند ، و كارها را جدّى نمىگيرند ، و بلكه موجهاى آرزوها ايشان را در خود پوشانده است ، و از آنچه كه چشم به راه ايشان است غافل ساخته ، و به ريشخند مىپرسند كه : جزا چه وقت خواهد رسيد ؟ آيا مىدانند كه روز جزايى كه ايشان را بر آتش عرضه خواهند كرد چه وقت است ، و پيش از اين كه / 8 آنان را در آن اندازند ، به ايشان گفته مىشود : ذُوقُوا فِتْنَتَكُمْ هذَا الَّذِي كُنْتُمْ بِهِ تَسْتَعْجِلُونَ . آيا اين جزاى بر حق براى آن نبوده كه انسان را از خوابش بيدار كند ، و از غرق شدن در سهو و غفلت نجاتش دهد ؟ آرى چنين بود . و از سوى ديگر به پرهيزگارانى بنگر كه به روز جزا ايمان پيدا كردند و از آتش و از آنچه در دنيا ايشان را به طرف آن مىكشيد اجتناب ورزيدند . امروز آنان را در كجا مىبينى ؟ آنان در باغها و در ميان چشمه‌ها به سر مىبرند ، و به همان گونه كه در دنيا به بخشندگى پرداختند ، امروز آنان را مىبينى كه بخشش خويش را از پروردگارشان دريافت مىكنند . آيا به كدام كار بزرگ پرداختند تا به اين درجات بلند رسيدند ؟ شب را جز اندكى از آن به خواب و آسايش نمىپرداختند و بيدار مىماندند و به پرستش پروردگار خويش مىپرداختند ، و سحرگاهان از او آمرزش طلب مىكردند تا از گناهان پاك شوند و به مغفرت و رضاى پروردگارشان دست يابند ، و در اموال خويش به حقى براى سائل و محروم ، علاوه بر حقوق واجبى كه بر عهده داشتند ، به سبب نيكوكارى و فضيلت ، قايل بودند . آيا همين براى پرداختن به كارهاى صالح شايسته نيست ، و آدمى را به